چرا سیستم های سه فاز به بانک خازنی نیاز دارند؟
در سیستم های برق متناوب (AC) سه فاز، تجهیزاتی مانند الکتروموتورها، ترانسفورماتورها و بارهای القایی برای کار کردن نیاز به دو نوع توان دارند: توان اکتیو (برای انجام کار مفید) و توان راکتیو (برای ایجاد میدان مغناطیسی). مشکل اینجاست که توان راکتیو بدون انجام کار مفید، بخشی از ظرفیت کابل ها و شبکه را اشغال کرده و باعث افت ولتاژ می شود. کاربرد بانک خازنی سه فاز در اینجا مشخص می شود؛ این تجهیزات به عنوان منبع تولید توان راکتیو در محل مصرف عمل کرده و فشار را از روی شبکه اصلی برمی دارند.
اصلی ترین کاربرد بانک خازنی سه فاز در صنایع و ساختمان ها
بهره گیری از این سیستم ها تنها یک انتخاب فنی نیست، بلکه یک ضرورت اقتصادی است:
- اصلاح ضریب توان (Power Factor Correction): مهم ترین وظیفه، رساندن عدد Cos𝜙 به نزدیکی عدد یک است تا جریمه های سنگین توان راکتیو از قبض برق حذف شود.
- آزادسازی ظرفیت شبکه: با کاهش جریان راکتیو، فضای بیشتری برای عبور جریان اکتیو در کابل ها و ترانسها فراهم می شود که به معنای امکان توسعه خطوط تولید بدون نیاز به تغییر کابل کشی است.
- بهبود پروفیل ولتاژ: جلوگیری از افت ولتاژ در لحظه استارت موتورهای بزرگ سه فاز.

👇 مجموعه خازن های صنعتی که باعث کاهش مصرف برق مجموعه شما می شود:
انواع خازن های مورد استفاده در سیستم های سه فاز
هنگام خرید خازن سه فاز صنعتی، باید با انواع تکنولوژی های ساخت آشنا باشید:
- خازن های سیلندری (خشک): به دلیل ابعاد کوچک، نصب آسان و خاصیت خودترمیم کنندگی (Self-healing)، محبوب ترین گزینه برای تابلوهای برق هستند.
- خازن های روغنی (باکس): برای بارهای بسیار سنگین و محیط هایی با دمای بالاتر مناسب ترند، چرا که روغن به عنوان یک خنک کننده عالی عمل می کند.
- سطح ولتاژ: دقت کنید که برای شبکه های با هارمونیک بالا، خازن هایی با ولتاژ تحمل بالات (مثلاً ۴۴۰ یا ۵۲۵ ولت) انتخاب کنید.

✅ خرید انواع خازن صنعتی و سه فاز از بهنیکو
برای ارتقای سیستم برق خود، به تجهیزات باکیفیت نیاز دارید. در مجموع بهنیکو، امکان خرید خازن سه فاز صنعتی از برندهای معتبر با ضمانت اصالت فراهم شده است. همین حالا برای مشاهده لیست قیمت و انتخاب خازن متناسب با نیازتان اقدام کنید.
مکانیزم عملکرد؛ خازن چگونه باعث کاهش مصرف برق می شود؟
بسیاری می پرسند که آیا خازن واقعاً عدد کنتور را کم می کند؟ پاسخ این است: خازن مصرف توان اکتیو (کیلووات ساعت) را به مقدار زیادی تغییر نمی دهد، اما با کاهش جریان عبوری از سیم ها، تلفات گرمایی (I²R) را به شدت کم می کند. تاثیر بانک خازنی بر طول عمر تجهیزات برقی سه فاز نیز از همین جا ناشی می شود؛ وقتی کابل ها و کنتاکتورها کمتر داغ شوند، استهلاک تجهیزات به طرز چشمگیری کاهش می یابد.
تفاوت جبران سازی انفرادی، گروهی و مرکزی
- انفرادی: نصب خازن مستقیماً روی ترمینال موتور (بهترین روش برای موتورهای همیشه روشن).
- گروهی: یک بانک خازنی برای مجموعه ای از بارهای کوچک.
- مرکزی: نصب یک تابلو بانک خازنی اتوماتیک در ورودی اصلی ساختمان یا کارخانه که توسط رگولاتور مدیریت می شود.
راهنمای محاسبه و انتخاب ظرفیت خازن برای بارهای سه فاز
برای محاسبه، باید توان راکتیو مورد نیاز (Q) را از فرمول Q=P×(tanϕ1−tanϕ2) به دست آورد. اما در پروژه های صنعتی، استفاده از جداول استاندارد بر اساس توان موتور (KW) و سرعت آن (RPM) روشی سریع تر و مطمئن تر برای اصلاح ضریب توان در سیستم های سه فاز است.
نکات ایمنی و نگهداری از بانک های خازنی سه فاز
خازن ها قطعات حساسی هستند. استفاده از کنتاکتور خازنی (دارای مقاومت های پیش شارژ) برای جلوگیری از جریان هجومی لحظه وصل الزامی است. همچنین، اطمینان از عملکرد درست فیوزهای HRC و بررسی دمای داخلی تابلو، از انفجار خازن ها جلوگیری می کند.
🟢 خدمات تخصصی خازن گذاری و نصب بانک خازنی با بهنیکو
اصلاح ضریب توان یک فرآیند مهندسی است. اگر به دنبال سفارش و نصب بانک خازنی هستید و می خواهید فرآیند خازن گذاری واحد صنعتی شما به صورت کاملاً علمی انجام شود، تیم فنی بهنیکو آماده ارائه مشاوره و اجرای پروژه های شماست.
سوالات پر تکرار(FAQ)
1. آیا نصب خازن سه فاز باعث جریمه توسط اداره برق می شود؟
اگر ظرفیت خازن بیش از حد نیاز باشد (Over-correction)، ضریب توان به سمت خازنی (Leading) می رود که در برخی مناطق منجر به جریمه می شود. راه حل این مشکل، استفاده از رگولاتورهای هوشمند در بانک خازنی سه فاز است.
2. تفاوت خازن تک فاز و سه فاز در بانک خازنی چیست؟
خازن های سه فاز در داخل بدنه خود دارای سه واحد خازنی هستند که معمولاً به صورت "مثلت" (Delta) به هم متصل شده اند تا بیشترین توان راکتیو را در ولتاژ شبکه تولید کنند. در مقابل، خازن های تک فاز برای مصارف خانگی یا ساخت بانک های خازنی ستاره در فشارهای متوسط کاربرد دارند.
3. چرا خازن های سه فاز بعد از مدتی دچار بادکردگی می شوند؟
علت اصلی وجود هارمونیک در شبکه (ناشی از اینورترها و یوپی اس ها) یا ولتاژ بیش از حد (Over-voltage) است. در چنین شرایطی باید از خازن های با تحمل ولتاژ بالاتر و فیلترهای ضد هارمونیک استفاده کرد.

نتیجه گیری: بازگشت سرمایه سریع با بهینه سازی توان راکتیو
مزایای نصب بانک خازنی سه فاز در کارخانجات به قدری زیاد است که معمولاً هزینه های خرید و نصب این تجهیزات از طریق صرفه جویی در قبوض برق، در کمتر از یک سال بازگشت داده می شود. با خرید تجهیزات باکیفیت و طراحی اصولی، سلامت شبکه برق خود را تضمین کنید.






